Rattus norvegicus
De Bruine rat heeft een robuust lichaam met een maximale lengte van ongeveer 25 tot 30 cm, exclusief de staart die nog eens 15 tot 20 cm lang kan zijn. De vacht is meestal bruin tot grijs, met een lichtere buikzijde. Mannelijke ratten zijn over het algemeen groter dan vrouwtjes. Jongere dieren hebben vaak een meer schattige, ronde gelaatsvorm en een kortere staart in verhouding tot hun lichaam. De Bruine rat kan verward worden met de Zwarte rat (Rattus rattus), hoewel deze laatste een slanker figuur en een langere staart heeft.
De Bruine rat komt voor in diverse leefgebieden, waaronder stedelijke gebieden, bouwvallen, graanopslagplaatsen en nabij waterzuiveringsinstallaties. Ze zijn omnivoren en voeden zich met een breed scala aan voedingsmiddelen zoals granen, groenten en afval. De voortplanting vindt het hele jaar door plaats, waarbij een vrouwtje gemiddeld 5 tot 10 jongen per nest kan krijgen. De jongen worden na ongeveer drie weken al zelfstandig. Trekgedrag is niet van toepassing op deze soort, aangezien ze meestal in hun omgeving blijven.
In Nederland en België is de Bruine rat zeer algemeen en komt deze in bijna iedere stedelijke omgeving voor, maar ook op het platteland. Ze zijn vooral actief in de schemering en de nacht. Vanwege hun hoge aanpassingsvermogen en snelle voortplanting zijn ze moeilijk te bestrijden, waardoor ze in grote populaties kunnen voorkomen in diverse habitats.
De Bruine rat staat in Nederland en België niet onder bescherming. De populatie lijkt stabiel, maar wordt bedreigd door bestrijdingsmiddelen en mestbeheer. Regionale verschillen in populaties kunnen optreden, afhankelijk van de stedelijke ontwikkeling en het aanbod van voedselbronnen.