Middelste zaagbek
Mergus serrator
De middelste zaagbek is een slanke eend met een opvallende kuif en een lange, dunne snavel voorzien van tandachtige kartels, ideaal voor het vangen van vis. Het mannetje heeft een contrastrijke zwart-witte tekening met een kastanjebruine borst, terwijl het vrouwtje een grijs lichaam en een roodbruine kop heeft. Deze soort komt voor langs kustgebieden, meren en rivieren, vooral in noordelijke streken. Middelste zaagbekken duiken vaak onder water om kleine vissen en waterdieren te vangen. Ze zijn goed te herkennen aan hun sierlijke vlucht en het actieve foerageergedrag in groepen of paartjes.
Middelste zaagbek door Johan van Beilen
De Middelste zaagbek heeft een lengte van 55 tot 65 cm en een spanwijdte van ongeveer 85 cm. Het mannetje heeft een zwart-witte kleurstelling met een opvallende zwarte kop, terwijl het vrouwtje bruinachtig is met lichtere vlekken. Jonge vogels lijken op de vrouwtjes, maar zijn vaak iets lichter van kleur. De soort kan verward worden met de Kleine zaagbek (Mergus columbianus), maar die is kleiner en heeft een andere verenkleedtekening.
Middelste zaagbekken geven de voorkeur aan stilstaande of langzaam stromend water met veel vegetatie, zoals meren, plassen en rivieren. Ze voeden zich voornamelijk met vis, schaaldieren en insectenlarven, die ze onder water vangen. Het broedseizoen duurt van april tot juli, waarbij het vrouwtje een nest bouwt in de nabijheid van water. Tijdens de winter trekken ze naar open water, waar ze in groepen verblijven.
In Nederland is de Middelste zaagbek een schaarse broedvogel die voornamelijk te vinden is in het noordelijke en oostelijke deel van het land. In België komt de soort ook voor, maar is eveneens zeldzaam. De beste periode om deze eend te observeren is tijdens de migratie in het voorjaar en de herfst, wanneer ze in grotere aantallen naar hun broedgebieden trekken.
De Middelste zaagbek staat op de Rode Lijst als kwetsbaar en heeft te maken met habitatverlies door ontwatering en vervuiling van wateren. De populatie lijkt in sommige gebieden af te nemen, hoewel er ook lokale stabiliteit is. bescherming van hun leefgebied en onderzoeksinitiatieven zijn van belang voor het behoud van deze soort.
Foto van deze soort
De best beoordeelde foto's van deze soort.
Middelste zaagbek
Tijdens mijn bezoek aan de haven van Lauwersoog werd ik verrast door twee prachtige waarnemingen: een roodhalsfuut en deze middelste zaagbek. Terwijl ik langs het water liep, vloog de zaagbek plotseling voorbij, zijn slanke silhouet scherp afgetekend tegen de heldere lucht. Gelukkig had ik mijn camera paraat en kon ik dit moment vastleggen. Wat een sierlijke vogel, met zijn kenmerkende spitse snavel en opvallende kleuren. Het blijft bijzonder om zulke soorten van zo dichtbij te zien!
Recente waarnemingen
De laatste waarnemingen van deze soort.