Linaria cannabina
De kneu is een kleine vinkachtige met een slank postuur en een opvallend rood borstje bij de mannetjes, vooral in het broedseizoen. Vrouwtjes en juvenielen zijn minder kleurrijk, met een bruinige tint en lichte streping. Deze vogel komt voor in open landschappen zoals heidevelden, akkers en duinen, vaak met struiken of lage begroeiing. De kneu voedt zich voornamelijk met zaden, maar eet in het voorjaar ook insecten. Zijn zang is een melodieus en kenmerkend getjilp. Hoewel de soort vroeger algemeen was, is de populatie in sommige gebieden afgenomen door veranderingen in het landschap.
De Kneu is een vrij kleine vogel, ongeveer 14 centimeter lang, met een stevige bouw. Het meest kenmerkende is het mannelijke exemplaar met een roestbruine rug en een helderrode onderzijde, terwijl het vrouwtje een meer gedempte bruine kleur heeft met lichtere onderdelen. Jonge Kneus zijn meer kleurloos en vertonen een vergelijkbaar uiterlijk als het vrouwtje. Verwarring kan optreden met andere vinken, zoals de Europese garnaal, maar de Kneu heeft een kortere staart en een andere zang.
Kneus zijn vaak te vinden in lichte bosjes, open veld en langs graanakkers waar ze hun voedsel zoeken. Hun dieet bestaat voornamelijk uit zaden, vooral van grasachtige planten en kruiden. De voortplanting vindt plaats in het voorjaar, waarbij het vrouwtje een nest bouwt in laag gebladerte, meestal dicht bij de grond. De Kneu is deels sedentaire en deels trekvogels, hoewel het exacte trekgedrag per populatie kan verschillen.
In Nederland en België is de Kneu vooral te zien in agrarische gebieden en natuurgebieden met open vegetatie, zoals heide en graslanden. Ze zijn het meest zichtbaar in de lente en de zomer, wanneer ze zich voortplanten. De soort is schaarser geworden in stedelijke omgevingen en is in sommige regio's een kwetsbare soort. In de laatste jaren zijn er toch weer enkele toenames in bepaalde gebieden te observeren.
De Kneu staat op de Nederlandse Rode Lijst als een kwetsbare soort. De trend is zorgwekkend door habitatverlies en intensivering van de landbouw. Bedreigingen zijn onder andere het verdwijnen van geschikte nestlocaties door modernisering van het landschap en gebruik van bestrijdingsmiddelen die hun voedselbronnen aantasten.
De best beoordeelde foto's van deze soort.

In de Veenhuizerstukken bij Stadskanaal was dit vrouwtje druk in de weer met nestmateriaal. Met een snavel vol takjes en pluisjes balanceert ze op een doornige tak, klaar om haar nest verder te bouwen. Het mannetje houdt ondertussen de wacht, terwijl zij onvermoeibaar werkt aan een veilige plek voor hun toekomstige jongen. Een prachtig moment dat de samenwerking en toewijding van deze vogels laat zien.

Elk voorjaar keert dit tafereel terug bij de Veenhuizerstukken in Stadskanaal: een paartje kneutjes druk in de weer met hun nest. Dit mannetje hield vanaf een takje de wacht, zijn roestbruine borst glanzend in het zachte zonlicht. Terwijl het vrouwtje waarschijnlijk bezig was met het verzamelen van nestmateriaal, leek hij alert en trots, klaar om zijn partner en hun toekomstige kroost te beschermen. Een prachtig moment van samenwerking en zorg in de natuur.

Elk voorjaar is het een vertrouwd beeld bij de Veenhuizerstukken in Stadskanaal: een paartje kneutjes dat zich voorbereidt op het nieuwe broedseizoen. Dit mannetje zat rustig op een doornige tak, zijn roestbruine borst schitterend in het zachte ochtendlicht. Hij leek alert, zijn blik scherp, alsof hij elk moment klaar was om zijn partner en hun toekomstige nest te verdedigen. Ondertussen was het vrouwtje waarschijnlijk druk bezig met het verzamelen van nestmateriaal. Het is een prachtig voorbeeld van hoe deze vogels samenwerken en elkaar ondersteunen in hun natuurlijke ritme. Een klein, maar indrukwekkend tafereel van zorg en toewijding in de natuur.

Tijdens een wandeling door de Veenhuizerstukken in Stadskanaal had ik een prachtig moment: een kneu-mannetje landde vlak voor me op een tak. Zijn warme roodroze borst schitterde in het zachte zonlicht, terwijl hij rustig om zich heen keek. De frisse groene bladeren vormden een mooi contrast met zijn subtiele kleuren. Het was alsof hij even speciaal voor mij poseerde, een klein hoogtepunt in een toch al mooie dag in de natuur.
De laatste waarnemingen van deze soort.