De Parelduiker is een middelgrote vogel met een lengte van ongeveer 60 tot 75 cm. In het broedseizoen heeft hij een opvallend zwart-wit verenkleed met een parelmoerachtige uitstraling aan de zijkanten van de kop. Mannetjes en vrouwtjes zijn moeilijk van elkaar te onderscheiden, maar mannetjes zijn doorgaans iets groter. Jonge Parelduikers hebben een bruinachtige kleur en een minder opvallende tekening. De soort kan verwarring oproepen met andere duikers, maar onderscheidend zijn de lange nek en het slanke lichaam.
De Parelduiker komt voor in meren, sloten en ondiepe zeeën, waar hij zijn voedsel zoekt. Zijn dieet bestaat voornamelijk uit vis en kreeftachtigen die hij onder water vangt. De soort broedt in het hoge noorden, vaak op afgelegen plekken in zoet water. Ze hebben een uniek nestgedrag en bouwen hun nesten op het water in drijvende vegetatie. Parelduikers zijn trekvogels en migreren in de herfst naar zachtere oorden.
In Nederland en België is de Parelduiker tijdens de trek te zien, vooral in de herfst en het voorjaar. Ze zijn meestal te vinden op grotere meren en bij de kust. De soort is redelijk zeldzaam in Nederland, terwijl zij in België sporadisch wordt waargenomen. De kans om deze vogel te spotten neemt meestal toe tijdens de migratieperiodes.
De beschermingsstatus van de Parelduiker is onbekend, maar over het algemeen neemt het aantal in Europa af door habitatverlies en vervuiling van wateren. Verdere bedreigingen zijn afkomstig van verstoring tijdens het broedseizoen en verontreiniging van hun voedselbronnen. In Nederland is de soort beschermd onder de Wet natuurbescherming.